Modernleşme Teorileri ve İslam Dünyası Konuşuldu

‘ORMER Sosyal Bilimler Konuşmaları’ kapsamında ORMER Kudüs Salonunda yapılan konferansa İstanbul 29 Mayıs Üniversitesinden Dr. Öğr. Üyesi Oğuzhan Göksel konuşmacı olarak katıldı.

‘Modernlik’ veya ‘modernite’ kavramlarını ‘çağdaş ve güncel olma’ olarak tanımlayan Dr. Öğr. Üyesi Göksel, Batı merkezcilik ve Oryantalizm kavramlarına değinerek, bu kavramların Batı’nın, Türkiye-İslam dünyası sosyal bilim çalışmalarının ve kamuoyunun fikir dünyası üzerindeki hâkimiyetine devam ettiğini belirtti.

Sosyal Darvinci (Evrimci) bakış açısı hakkında bilgiler veren Göksel, “Evrimci bakış açısının Batı dünyasının toplumsal, siyasal ve iktisadi değişim tecrübesine dayanan üç ilham kaynağı vardır. Böylelikle modernleşmenin evrimsel aşamaları olduğu klişesi doğmuştur. Evrimciliğin özü, modernleşmeye ‘normatif değer yargısı’ vermekte yatar. Ayrıca modernitenin öncelikle Batı dünyasında başlayıp, ardından tüm dünyaya yayılması kaçınılmaz bir olgu olduğu iddia edilir” dedi.

İslami Kalvinizm konusuna da değinen Dr. Öğr. Üyesi Göksel, şunları söyledi:

“Max Weber, Kalvinist Protestan etiği ile kapitalizm arasında destekleyici bir korelasyon olduğunu iddia etmiştir. Benzer bir korelasyonun hızla modernleşen Doğu Asya toplumlarında da bulunduğu ortaya atılmıştır. Bu fikirler ve 1980’lerden itibaren Türkiye ve Malezya’nın başını çektiği birçok Müslüman toplumun laikçi-devletçi paradigmadan muhafazakâr neo-liberal ekonomi politikalarına dönüşü, İslami Kalvinizm kavramına ilham vermişti. Buna göre Müslüman bir toplum laikleşmeden de sanayileşmiş kapitalist ve demokratik olabilirdi. İslami değerler bu sürece engel değil, destek olabilirdi.”