Zekat Hesaplamalarıyla İlgili Sektörel Bazlı Sorunların Tespiti ve Çözümüne Dair Web Tabanlı Uygulama Geliştirilmesi Projesi

TÜBİTAK tarafından Sosyal ve Beşeri Bilimler Araştırmalarına Yönelik “Cumhuriyetimizin 100. Yılı Özel Çağrısı” kapsamında Sakarya Üniversitesi Siyasal Bilgiler Fakültesi İslam İktisadı ve Finans Bölüm Başkanı ve İslam Ekonomisi ve Finansı Uygulama ve Araştırma Merkezi (İSEFAM) Müdürü Doç. Dr. Hakan Aslan’ın yürütücülüğünü yaptığı “Zekat Hesaplamalarıyla İlgili Yaşanan Sektörel Bazlı Sorunların Tespiti ve Finansal Tablolara Dayalı Web Tabanlı Bir Zekat Hesaplama Uygulaması Geliştirilmesi” başlıklı proje desteklenmeye hak kazandı.

İslam Ekonomisi ve Finansı alanında çalışmalar yapan Doç. Dr. Hakan Aslan “Projemizi hazırlarken daha önceki çalışmalarımızda ve reel sektör temsilcileri ile olan görüşmelerimizde zekât hesaplama süreçlerine dair çeşitli istişarelerde bulunmuştuk. Mevcut uygulamalarda statik bir zekât hesaplama yöntemi uygulanmakta olduğunu gördük. Projemiz, bu sorunun şirketlerin sektörel özelliklerini de dikkate alan, finansal tablolar ile uyumlu ve kullanıcıların rahatlıkla kullanabileceği web tabanlı bir zekât uygulaması geliştirilmesi ile bu sorunların çözülebileceği tezine dayanmaktadır. Çünkü, zekâtın hesaplanmasında bir şirketin hangi sektörde yer aldığı, parasal olmayan varlıklarının cari piyasa değerlerinin gerçeğe uygun bir şekilde belirlenip belirlenemediği, gayrimenkuller arasında ticari amaçla elde bulundurulan taşıt ve arsa gibi duran varlıkların bulunup bulunmadığı, vadesi bir yıldan kısa olan borçlar arasında hangi kurumlara ne tür borçlar bulunduğu gibi birçok detaya ihtiyaç bulunmaktadır. Proje kapsamında şirketlere yönelik olarak geliştirilecek olan zekât hesaplama uygulaması büyük oranda söz konusu şirketlerin finansal tablolarını kaynak alacaktır” dedi.

Zekâtın etkin dağıtımı gelir adaletsizliğini önleme açısından önem arz etmektedir. Bazı çalışmalara göre, Türkiye’nin 55 milyar dolar civarında bir zekât potansiyeli bulunmaktadır. Bu potansiyelin doğru bir şekilde kullanılabilmesi ancak zekâtın doğru bir şekilde hesaplanması ile başlayacağını ifade eden Doç. Dr. Hakan Aslan, sözlerine şöyle devam etti: “İktisat, Finans, İslam Hukuku ve Muhasebe gibi farklı bilim dallarını içeren disiplinlerarası bir bakış açısıyla ele alınacak projenin, dini hassasiyetlere sahip reel sektör temsilcilerinin modern zamandaki ihtiyaçlarını karşılayacak biz çözüm üretmesi hedeflenmektedir.”

Sakarya Üniversitesi Siyasal Bilgiler Fakültesi İslam İktisadı ve Finans Bölümü Öğretim Üyesi Doç. Dr. Hakan Aslan’ın yürütücülüğünü yaptığı projenin araştırma ekibinde; Sakarya Üniversitesi İslam İktisadı ve Finans Bölümü Öğretim Üyeleri Doç. Dr. Salih Ülev, Doç. Dr. Mervan Selçuk, Doç. Dr. Muhammed Emin Durmuş, Dr. Öğr. Üyesi Ali Can Yenice ile Manisa Celal Bayar Üniversitesi Uygulamalı Bilimler Fakültesi Finans ve Bankacılık Bölümü Öğretim Elemanı Arş. Gör. Dr. Ayhan Yatbaz bulunuyor. Ayrıca Sakarya Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Temel İslam Bilimleri İslam Hukuku Anabilim Dalı Öğretim Üyesi Prof. Dr. Hacı Mehmet Günay da projede danışman olarak yer alıyor.